آهن اسفنجی
ایران به دلیل دسترسی به گاز طبیعی و ذخایر سنگآهن، یکی از قطبهای اصلی تولید آهن اسفنجی (DRI) در جهان است. بیشتر فولاد کشور به روش احیای مستقیم و کوره قوس الکتریکی (EAF) تولید میشود.
تولیدکنندگان اصلی و زنجیره: شرکتهای بزرگی مانند فولاد مبارکه، فولاد خوزستان، گلگهر، چادرملو، فولاد خراسان و صبا فولاد خلیج فارس از بازیگران کلیدی این صنعت هستند. زنجیره تولید از سنگآهن آغاز شده و به ترتیب به کنسانتره، گندله، آهن اسفنجی و در نهایت فولاد مذاب تبدیل میشود.
فناوری تولید (نظیر میدرکس) بر کیفیت محصول نهایی اثرگذار است. در معاملات تجاری، شاخصهایی مانند عیار کل (Total Fe)، آهن فلزی (Metallic Fe)، درصد کربن، عناصر مزاحم و بهویژه درجه متالیزاسیون (نسبت آهن فلزی به کل) اهمیت حیاتی دارند.
قیمت آهن اسفنجی تابع نرخ گندله، انرژی، ارز، قراضه، بورس کالا و هزینه حمل است. در صادرات به دلیل ریسک اشتعال و اکسیداسیون DRI، استفاده از HBI (بریکت داغ) به علت چگالی بالاتر و ماندگاری بیشتر ترجیح داده میشود.
مزیت ایران در فراوانی گاز و سنگآهن است. در آینده نیز حرکت به سمت تولید آهن اسفنجی پایه هیدروژنی (Green DRI) جهت دستیابی به فولاد کمکربن گام بعدی این صنعت خواهد بود.